Yangın Kulesi / 1 Kasım 2011 (İstanbul İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi E-Bülteni)

Y a n g ı n  K u l e s i

 

İstanbul İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi

www.guvenlicalisma.org

 

1 Kasım 2011

 

 

Aylık Bülten

 

İçindekiler:

Geçen Ayın Değerlendirmesi

 AKP iktidarı hazırladığı “İş Sağlığı ve Güvenliği Yasa Taslağı’nı” 28 Ekim’de tartışmaya açtı. Taslağın amacını iş kazaları ve meslek hastalıkları sonucu yaşanan kayıpları azaltmak, Başbakan Erdoğan’ın söylemiyle “insanı temel almak” olduğunu söylediler. AKP iktidarının, ekonomik büyümede Çin’i yakalama hedefini de dillendirirken bu girişimin eksikliği bir yana samimiyetini değerlendirmek gerekir. Bu hedefe ancak güvencesizleştirme ve kamusal hakların tırpanlanmasıyla ulaşılabilir ve Türkiye genelinde yaşananları özetliyor. Bir yandan asgari ücrete yüzde üç zam yapılması kararlaştırılırken diğer yandan sağlıkta katkı payı artırılıyor, çalışma sürelerinin uzatılması gündeme getiriliyor…

 

Yine işçilerin ölüm üstüne ölüm haberlerini alıyoruz. Özellikle iktidarın kentsel dönüşüm planlarını açıkladığı bugünlerde inşaat işçileri artan bir hızla hayatlarını kaybediyor ve yaralanıyor. Maden işçileri göçük altında kalıyor, tekstil işçileri servis kazası geçiriyor, .'baştan aşağı yeniden yapılandırılarak, dağıtım şirketlerinin nüfuz alanlarına bölünen enerji işçilerini elektrik çarpıyor…

 

İstanbul İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi olarak, basından derlediğimiz bilgilere göre Ekim ayında en az 53 işçinin hayatını kaybettiğini ve yine en az 142 işçinin yaralandığını kayıt altına aldık (Kaza haberleri için www.guvenlicalisma.org adlı internet sitemizin “İş Kolları” başlığı altına bakınız)…

 

Meslek hastalıkları sonucu yaşanan ölümler de hız kesmiyor. 12 Ekim günü kot kumlama işçisi Ali Rıza Eldemir, silikozis hastalığı nedeniyle hayatını kaybetti. Eldemir’in ölümü ile birlikte kot kumlama sonucu ölümler 48’e ulaştı. Diğer yandan Ekim ayında diş teknisyenleri de silikozis hastalığına maruz kaldıklarını kamuoyunu duyurdu ve çözüm için mücadele etmeye başladı…

 

Diş Teknisyenlerinde Silikozis

Genelde madenci hastalığı olarak bilinen, cam ve seramik sanayi ile dökümcülük gibi sektörlerde de görülen, fakat bizlerin daha çok kot kumlama işçileri ve onların mücadeleleri üzerinden farkına vardığımız silikozis hastalığı, ona yakın diş teknisyeninin de ölüm nedeni olarak kayıtlara geçmiş durumda.

 

Ağzımızda kullandığımız protezlerin hazırlanma sürecinde ortaya çıkan kristal silikaya uzun süreli maruz kalma sonucu oluşan silikozis hastalığı, kâr güdüsü ile güvencesiz, denetimsiz ve sağlıksız kılınan çalışma süreçlerinin çalışanların hayatlarına nasıl kast ettiğini gösteren en bariz örnek olarak karşımızda duruyor.

 

Kamuda son on yıldır hastanelerden ayrıştırılarak Ağız ve Diş Sağlığı Merkezlerinde toplanan çalışma ortamları, dış görünüşleri itibariyle her ne kadar zevahiri kurtarsalar da, laboratuar düzeyinde aynı şeyi söylemek zordur. Uygun şekilde bölümlere ayrıştırılmamış odalarda ve yetersiz havalandırma koşullarında çalışan diş teknisyenleri, yoğun bir biçimde, yüksek gürültüye bağlı kulak rahatsızlıkları ve çoğunlukla astım ve bronşite dönüşen göğüs hastalıkları gibi meslek hastalıklarından mustaripler. Yetkili kuruluş durumundaki Meslek Hastalıkları Hastanesi tarafından Ankara’da muayene edilen 365 diş teknisyeninden 70’inde, İstanbul’da muayene edilen 451 diş teknisyeninden 197’sinde çeşitli meslek hastalıklarına rastlanmış durumdadır.

 

Fakat esas cehennemî çalışma koşulları, bir nevi “merdiven altı” olarak niteleyebileceğimiz diş laboratuarlarındadır. Kamu kurumlarından ve özel işletmelerden taşeron sıfatı ile iş alan bu laboratuarlarda bugün için yirmi bin civarında diş teknisyeninin çalıştığı tahmin edilmektedir. Birçoğu ruhsatsız ve denetimsiz olarak işleyen bu laboratuarların 15-20 metre karelik odalarının birçoğunda havalandırma sistemi olmadığı gibi, bazılarının cam-çerçevesi bile yoktur. Bu tür havasız ve havalandırmasız yerlerde, kalabalık gruplar halinde çalışmak durumunda bırakılan diş teknisyenleri, yoğun tozumaya maruz kalmakta ve silikozise kadar varan hastalıklara yakalanmaktadırlar. Bugün için her 100 diş teknisyeninden 10’unun silikozis hastalığına yakalandığı tahmin edilmektedir. Diş teknisyenlerinin bu hastalığa, normalden çok daha hızlı yakalanmalarının sebebi ise, hiç şüphesiz ki günde 16 saate varan çalışma süreleri boyunca aynı tozumaya maruz kalmalarıdır.

 

2009 mart ayında Sağlık Bakanlığı tarafından konuyla ilgili çıkarılan genelgede “Diş protez laboratuarlarındaki çalışma ortamlarından kaynaklanan olumsuzluklara bağlı olarak, çalışan sağlığını tehdit edici risk faktörlerinin tespit edilmesi ve asgariye indirilmesi yönünde gerekli tedbirlerin alınması amacıyla ... laboratuarlardaki fiziksel etmenlerin tespiti için, ortam aydınlatma düzeyi ve termal konfor şartları, kimyasal etmenlerin tespiti için; toz, gaz ve gürültü maruziyetleri ölçülmüştür.

Bakanlığımıza bağlı diş hastaneleri, ağız ve diş sağlığı merkezleri ve bünyesinde diş tedavi ve protez merkezi bulunan devlet hastaneleri, üniversite sağlık kurumları ile bünyesinde hareketli diş protez laboratuarı bulunan özel diş protez laboratuarlarında” çalışanların sağlıklarını korumak için bazı tedbirlerin gerekli olduğu görülmüştür. Bu genelge uygulanmakta mıdır? Uygulamayanlara nasıl bir cezai yaptırım sözkonusu olmuştur?

 

Kot kumlama işçilerinin uzun mücadeleleri sonucu, bu alanda kumlamayı yasaklamak durumunda kalan devlet kamu hizmetinde taşeron kullanımını hızlandırarak ve denetim sistemlerini etkinleştirmeyerek ölümlerin adeta zeminini hazırlamaktadır.

 

Silikozis tedavi edilemez, fakat yüzde yüz önlenebilir bir hastalıktır. Önlenmesi çalışma koşullarının standartlara uygun hale getirilmesi ve insanîleştirilmesi ile mümkündür. Kâr ve bütçe hesapları ile taşeronlaştırılan her iş süreci, bu alanda çalışan işçilerin, emekçilerin sağlıksız, denetimsiz ve güvencesiz işlere terk edilmesi anlamına gelmektedir. Bu şekilde ele alındığında Tuzla’da kaybettiğimiz tersane işçileri ile merdiven altı diş laboratuarlarında silikozise yakalanan diş teknisyenleri aynı iş cinayetleri sürecinin mağduru durumundadırlar.

 

Silikozis önlenebilir. Gerek kamuda gerek özel muayenehanelerde bu yönde bir duyarlılığın oluşturulması, hiç şüphesiz ki başta Diş Hekimleri Odası olmak üzere tüm toplumsal muhalefet kesimlerinin başlıca sorumluluğu altındadır. Bu alanın ve toplumsal muhalefetin bileşenlerinin, konu ile ilgili mesleki ve toplumsal bir duyarlılık oluşturmadan, topu taşeron sistemini kendi elleri ile ören devlete atması, kamusal sorumluluktan kaçmak olacaktır. Bazılarımızın korkarak oturduğu diş hekimi koltuğundan, bu sefer vicdani bir korku ile kaçmak istemiyoruz. Ve bunun için de başta bu alanın aktörleri olmak üzere herkesi toplumsal duyarlılık oluşturma ve devleti gerekli önlemleri alması doğrultusunda zorlamak için üzerine düşeni yapmaya davet ediyoruz.

 

Çalışırken hastalanmak istemiyoruz!

 

İstanbul İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi

 

2011 Yılının Ekim Ayında En Az 53 İşçi Hayatını Kaybetti

 

Tablo 1: Ekim 2011 / İşçilerin İşkollarına Göre Ölüm Nedenleri

Neden

 

 

 

İşkolu

Düşme

Ezilme Göçük

Yanma

Elektrik Çarpması

Trafik Servis Kazası

Nesne Çarpması

Kesilme Kopma

Zehirlenme Boğulma

Diğer Nedenler

Sonuç

Tarım Orman

-

2

-

-

-

-

1

-

-

3

Maden

-

5

-

-

-

-

-

-

-

5

Gıda

-

2

-

-

-

-

-

-

-

2

Tekstil

-

-

-

-

-

-

-

-

1

1

Çimento / Cam

-

1

-

-

-

-

-

-

1

2

Metal

-

2

1

-

-

-

-

2

-

5

İnşaat / Yol

4

1

-

3

1

1

-

1

-

11

Enerji

-

-

1

2

1

-

-

-

-

4

Büro / Eğitim Sinema

-

-

-

-

1

-

-

-

-

1

Nakliye

1

-

-

-

2

-

-

-

-

3

Belediye

-

1

-

-

-

-

-

-

-

1

Belirlenemeyen

1

2

-

-

12

-

-

-

-

15

Sonuç

6

16

2

5

17

1

1

3

2

53

 

2011 Yılının Ekim Ayında En Az 142 İşçi Yaralandı

 

Tablo 1: Ekim 2011 / İşçilerin İşkollarına Göre Yaralanma Nedenleri

Neden

 

İşkolu

Düşme

Ezilme Göçük

Yanma

Elektrik Çarpması

Trafik Servis Kazası

Nesne Çarpması

Kesilme Kopma

Zehirlenme Boğulma

Diğer Nedenler

Sonuç

Tarım Orman

-

-

-

-

-

1

1

-

-

2

Maden

1

4

-

-

-

1

-

-

-

6

Tekstil

-

1

-

-

27

-

-

-

-

28

Deri

-

2

-

-

-

-

-

-

-

2

Ağaç

-

-

-

-

-

-

1

-

-

1

Çimento / Cam

-

1

-

-

-

-

-

-

-

1

Metal

-

-

-

-

-

-

1

1

-

2

İnşaat / Yol

11

12

-

-

2

1

1

1

-

28

Enerji

1

-

1

6

9

-

-

-

-

17

Büro / Eğitim Sinema

-

-

-

-

9

-

-

-

-

9

Sağlık

-

-

-

-

-

1

-

-

2

3

Belediye

-

2

-

-

2

-

-

-

-

4

Belirlenemeyen

1

2

-

-

34

1

1

-

-

39

Sonuç

14

24

1

6

83

5

5

2

2

142

 

26 Ekim-1 Kasım

Haftalık Haberler

Levent Tüzel toprak altındaki 9 işçi için Meclis'e soru önergesi verdi
Maden patronuna 15 yıl hapis istemi!

Onur Hamzaoğlu'na uyarı cezası

İstanbul Üniversitesi taşeron işçilerinden eylem

Önce 'işçi emniyeti' mi dediniz?

İstanbul'da hekime yönelik şiddet

Slikozis hastalığı diş teknisyenlerini tehdit ediyor

Türk-İş: Açlık sınırı 913 Lira

Deprem Felaketi...

Depremzededen bile katkı payı alınacak

İşçiler dayanışma için Erciş’te

TMMOB: Van'dan sesleniyoruz, sesimizi duyan var mı?

Sağlıkçılar Van'da mültecileri ziyaret etti

Van-tabanlı depremi üçüncü gün değerlendirmesi

Van-tabanlı depremi ikinci gün hızlı değerlendirme raporu

Van-tabanlı depremi birinci gün hızlı değerlendirme raporu

Yine Madenler, Şantiyeler...

Eskişehir'de iş kazasında 1 işçi hayatını kaybetti

Adana'da madende kaza: 1 ölü

Kilis'te inşaatta kaza: 1 yaralı

İzmir'de inşaattan düşen işçi yaşamını yitirdi

Diğer İşkazası Haberleri

İstanbul'da yaralanan enerji işçisi hayatını kaybetti

Muğla'da elektrik akımına kapılan işçi ağır yaralandı

Urfa'da işçi servisi kaza yaptı: 1 ölü, 9 yaralı

Bursa'da temizlik işçisi feci şekilde can verdi

Diyarbakır'da merdiven boşluğuna düşen işçi öldü

Kocaeli'nde operatör iş makinesi altında kalarak can verdi

Söyleşiler, Makaleler ve Etkinlikler...

Deprem: Kimine felaket kimine fırsat - Özgür Müftüoğlu

1999'dan sonra katmerli cinayet - Şükran Soner

YETER! - Can Dündar

Merkezi afet yönetimindeki 'hasar' - Nihal Kemaloğlu

Kaza çalışanın kaderi değil - Berna Güler Müftüoğlu ile söyleşi (Cumhuriyet Gazetesi)

Emperyalizm ve Sağlıklı Yaşam - Sağlıklı Toplum - Haluk Başçıl

Yarım asırlık Almanya göçü - Yücel Özdemir

Pilotların mesleki hastalıkları - Muzaffer Çetingüç

Almanya'ya göç: 50 yılda değişmeyen gerçek

Prof. Dr. Nusret Fişek Etkinlikleri 3 Kasım’da

Dünyadan Haberler

ABD'de tahıl silosu patladı: 3 ölü, 2 ağır yaralı, 3 kayıp

Rusya'da yarım tonluk dekor düştü: 1 yaralı

Fukuşima'da tahminler verilerle yanlışlandı

Çin'de kamyonet devrildi: 23 ölü

 

Yangın Kulesi Haftalık Bülteni İstanbul İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi tarafından çıkarılmaktadır. Meclis hakkında ayrıntılı bilgi için bakınız:

http://www.guvenlicalisma.org/index.php?option=com_content&view=article&id=397&Itemid=214

 

Yangın Kulesi

 

Haftada bir elektronik bülten olarak yayınlanır.

Her ay başında ise aylık değerlendirmelerle genişletilir.

Her türlü katkı, görüş ve eleştiri için: guvenlicalisma@gmail.com

Twitter hesabı: http://twitter.com/guvenlicalisma

Facebook hesabı: http://www.facebook.com/guvenli.calisma

Beyazıt kulesi resmi için kaynak: http://www.resimmotoru.com/r-turkiye-il-ilce-resimleri-151-istanbul-resimleri-20-eski-istanbul-89-beyazit-kulesi-1900-2741.htm