CHP Emek Büroları bugün (22 Ekim) “Sosyal Güvenlik Sistemi ve Emeklilikte Yaşa Takılanlar Çalıştayı (EYT)” düzenledi. Emek örgütleri temsilcileri, akademisyenler ve uzmanların katılımıyla gerçekleştirilen çalıştayın ardından açıklanan sonuç bildirgesinde Türkiye’de emeklilikten başlayarak sosyal güvenliğin bütününü kapsayan bir reforma ihtiyaç olduğunu vurguladı.

“Özü itibariyle hak gasbı”
“Emeklilikte yaşa takılma sorununa çözüm üretilmelidir” ifadeleriyle başlayan sonuç bildirgesinde sigortalılık süresi ve prim gün sayısını doldurmuş olan birçok yurttaşın mağdur olduğu belirtildi. Bu durumun “özü itibariyle hak gasbı” olduğunun altı çizilerek “Emeklilikte yaşa takılanlara, makul ve adilane bir çözüm üretilmesi gerekmektedir. Yaşa takılanlar için emeklilik yaşının düşürülmesi yoluyla yurttaşlarımıza emeklilik haklarının sosyal güvenlik sistemini zora sokmaksızın iade edilmesi mümkündür” ifadelerine yer verildi.

Emeklilik koşullarının tüm yurttaşlar için yeniden düzenlenmesi gerektiği belirtilen sonuç bildirgesinde, emeklilik yaşının kademeli olarak artırılmasına son verilmesi, emeklilik yaşının ülke gerçeklerine uygun bir seviye çekilmesi gerektiğinin altı çizildi.

“Emeklilikte prime takılan kadınlar için de çözüm üretilmeli”
Çalıştayın sonuç bildirgesinde kadın emekçilerin yalnızca EYT’den değil aynı zamanda da prime de takıldıklarına dikkat çekildi. Sonuç bildirgesinde, kadınların büyük bir kısmının geç yaşlarda kayıtlı istihdama girebildiği ve düzenli prim ödemesine sahip olmadığı için emeklilik yaşı gelse bile prim ya da sigortalılık süresi eksikliğinden kaynaklı emekli olamadıklarının altı çizilerek “Emeklilikte prime takılan kadınlar için de çözüm üretilmelidir” denildi. Sonuç bildirgesinde “Emekli aylıkları ve aylık bağlama oranları artırılmalıdır. Türkiye’de emeklilerin bir kısmı, yaşamlarını idame ettirebilmek çalışmak zorunda kalıyorlar. 1999 ve 2006 yıllarında yapılan değişikliklerle emekli ayığı bağlama oranları düşürüldü” denildi.

Sonuç bildirgesinin devamında ise öne çıkan satırlar başları şöyle:

• Mevcut emekli aylıkları çalışmadan insanca yaşamayı mümkün kılacak bir seviyeye yükseltilmeli ve emekli aylığı bağlama oranları artırılmalıdır.
• Sosyal güvenlik sistemi güçlendirilmelidir.
• Emeklilikte yaşa takılanlar sorunundan hareketle Türkiye’de bir bütün olarak emeklilik ve sosyal güvenlik sisteminde değişikliğe ihtiyaç vardır.
• Her sigorta dalında, malullükte, ölümde, analıkta, işsizlikte aranan prim koşulları yurttaşların sosyal güvenlik haklarına erişimini zorlaştırdığı gibi; bu kapsamda sağlanan ödeme ve gelirler yetersizdir.

Sonuç bildirgesinde ayrıca emeklilik yaşının düşürülmesi ve emekli aylıklarının artırılması ek maliyete yol açacağını belirtilirken, hemen ardından “kayıt dışı istihdamın kayıt altına alınması, sigortası işçilerin sigortalanması, sigorta primlerini gerçek ücretlerin altında göstererek yapılan prim hırsızlığına son verilmesi, ücretlerin insanca yaşanacak seviyeye çekilmesi ve kadın istihdamının güçlendirilmesi yoluyla” sosyal güvenlik sisteminin prim gelirlerini büyütmenin ve sistemi güçlendirmenin mümkün olduğu vurgulandı. Son söz olarak sosyal güvenlikte bütüncül bir dönüşüm gerçekleştirilmesi gerektiği ifade edildi.

Sendika.Org