İş Cinayetlerine ve Çocuk İşçiliğine Karşı Mücadeleye… Mart ayında en az 148 işçi hayatını kaybetti

1088 Okunma
09.04.2026
A+
A-

İş Cinayetlerine ve Çocuk İşçiliğine Karşı Mücadeleye…
Mart ayında en az 148 işçi hayatını kaybetti

Raporumuzun başlangıcında ABD emperyalizminin ve İsrail siyonizminin saldırılarına karşı İran, Lübnan ve Filistin halklarının yanında olduğumuzu belirtelim…

BİRTEK-Sen Genel Başkanı Mehmet Türkmen serbest bırakılsın!
Mehmet, ücretlerini alamadıkları için eylem yapan Sırma Halı işçilerinin direnişinde yaptığı konuşma nedeniyle 16 Mart günü tutuklandı. Neydi konuşma hatırlatalım: “Siz bugüne kadar bu Başpınar’da sizin patronunuz başta olmak üzere, Şireci başta olmak üzere işçinin hakkını yemeyen bir tane patron biliyor musunuz? Hepsi işçinin hakkına çöküyor, hepsi işçinin rızkına çöküyor, hepsi işçinin hakkını yiyor, hakkını çalıyor. Öyle değil mi? Siz bugüne kadar bu Şireci’de daha iki ay önce işçinin iki tane kolu koptu ya, işçi öldü burada ya. Bugüne kadar bir tanesi için bunları hesap soran oldu mu? Olmadı. Bu memlekette patronsanız, zenginseniz işçinin hakkına çökebilirsiniz, güvenlik önlemi almayıp işçinin ölümüne sebep olabilirsiniz, cinayet işleyebilirsiniz, kimse size hesap sormaz. Bu ülkede yasalar zenginler için geçerli değildir. İşçi hak arayınca sendikacısını tutuklar, copuyla karşısına dikilir, yasak kararı getirir, öyle değil mi? ...”

Evet, Mehmet’in söylediğini bizler de söylüyoruz: El, kol, parmak, bacak, göz gibi uzuv kayıplarıyla sonuçlanan iş kazalarının sıklığı nedeniyle Gaziantep işçilerinin ‘mezbaha düzeni’ diye adlandırdıkları işleyiş ülke genelinde yaygınlaşıyor. ‘Kaza’ gizleniyor; tedavi özel hastanede kayıtsız ya da ‘bireysel kaza’ kaydıyla yapılıyor. Hastane kaydı olmayan, kolluğa intikal etmeyen ‘kaza’ sonrası işçi adalete ulaşamıyor.

Esasen ‘Anadolu’ya rol model’ gösterilen Gaziantep’te üretim ve ihracat temposunun düşmemesi için işçi sınıfı mücadelesi kontrol ve baskı altına alınmak istenmektedir. Kentte hüküm süren, aşırı ve yoğun çalışmayı dayatan, hak arama mücadelesini sekteye uğratan, işbirlikçi sendikacılık anlayışını yerleştiren baskıcı emek rejimi sayesinde övünülen ihracat rakamları ve kar marjları mümkün olmaktadır. Bu duruma itiraz eden ve fiili-meşru bir eylem hattını savunan sendikalar ise susturulmak isteniyor…

Antalya Kepez’de konteyner yangını
Bayramın ilk günü gece 02.00 sularında çalıştıkları seranın yanında Suriyeli işçilerin kaldığı konteynerde çıkan yanında; 27 yaşındaki yedi aylık hamile Leyle Elali ve çocukları 9 yaşındaki Muna Ahmed, 8 yaşındaki Fatma Ahmed, 7 yaşındaki Hayat Ahmed, 5 yaşındaki Iman Ahmed ve 4 yaşındaki Mahmud Ahmed hayatlarını kaybettiler.

Tarım-Sen’in seraya gidip yaptığı görüşmelerden bazı satırbaşları: İşletme ortakçılık usulüyle çalışan, küçük bir aile işletmesidir, çiçek üretimi yapılıyor. Aile dört yıldır bu işletmede çalışıyor ve işletmenin sunduğu konteyner barakada yaşıyor. Bölgede daha evvel de maddi hasara yol açan yangınlar olmuş ama bölge muhtarlarının talebine rağmen bir yangın birimi konuşlandırılmamış. Bölgede tarım işçileri sigortasız, gündelik, yevmiyeli, ortakçı ve yoğun göçmen emeği üzerinden şekilleniyor…

Neden iş kazası yerine iş cinayeti diyoruz?
Öncelikle şunu belirtelim. İSİG Meclisi olarak ‘iş cinayeti’ kavramını biz icat etmedik. Bu kavram 52 yıldan beridir kullanılmakta ve sınıf hareketinin durumunu, pozisyonunu da belirtmektedir.

• İş kazaları; patronların maliyet hesabı yapıp gerekli önlemleri (ortam, ekipman vd) almamaları, yani karlarını işçinin hayatının önüne koymaları yüzünden İş Cinayetidir.

• İş kazaları; patronların üç işçinin yapabileceği işi daha az ücret vermek için iki işçiye yaptırmaları yüzünden İş Cinayetidir.

• İş kazaları; işçilerin günde en fazla 8 saat çalışması gerekirken patronlar tarafından 12 saat çalıştırılması, bu çalışma sisteminin günlerce sürdürülmesi ve normalleştirilmesi yüzünden İş Cinayetidir.

• İş kazaları; patronların işçilere düşük ücret vermesi ve bu yüzden işçilerin gıda, ulaşım ve barınma gibi en temel ihtiyaçlarını karşılayamadığı için İş Cinayetidir.

• İş kazaları; patronlar ve devletin işçilerin temel yasal haklarını bile yok sayması, sendikal örgütlenmenin engellenmesi, grevlerin ertelenmesi, 1 Mayısların yasaklanması, işçilerin haklarını savundukları için işten atılması ve korunma mekanizmalarının olmaması nedeniyle İş Cinayetidir.

Bu noktada rejimin emekçiler içinde egemen kıldığı ‘iş kazası’ kavramı yerine ‘iş cinayeti’ kavramını kullanmak sınıf hareketi açısından önemli bir mücadele kazanımıdır.

Mart ayında en az 148 iş cinayeti
Yüzde 61’ini ulusal basından; yüzde 39’unu ise işçilerin mesai arkadaşları, aileleri, iş güvenliği uzmanları, işyeri hekimleri, sendikalar ve yerel basından öğrendiğimiz bilgilere dayanarak tespit ettiğimiz kadarıyla Mart ayında en az 148 işçi hayatını kaybetti. Böylece 2026 yılının ilk üç ayında iş cinayeti sayısı (Ocak 155, Şubat 129, Mart 148) 432’ye ulaştı. Hatırlatalım, geçmiş ayların iş cinayetleri bilgileri her ay güncellenmektedir.

• Mart ayında en çok iş cinayeti 26 ölümle inşaat işkolunda meydana geldi. İkinci sırada 23 ölümle taşımacılık işkolu var. Üçüncü sırada ise 21 ölümle tarım/orman işkolu geliyor. İş cinayetlerine sektörel olarak baktığımızda ise sanayide 56 işçi, hizmette 43 işçi, inşaatta 28 işçi ve tarımda 21 işçi hayatını kaybetti.

• Ölüm nedenlerinde ilk sırada ise çoğunluğunun taşımacılık ve tarım işkolunda meydana geldiği trafik, servis kazaları nedenli ölümler bulunuyor. İkinci sırada bütün işkollarını yatay kesen bir neden olan kalp krizi ve beyin kanamaları geliyor. Üçüncü sırada ise yüksekten düşmeler var. Bu ölümlerin yüzde 72’si inşaatlarda meydana geldi. Dördüncü sırada ise Maden, tekstil, inşaat, tarım ve metalde görülen ezilme ve göçük nedenli ölümler var.

• En çok iş cinayeti İstanbul, Antalya, İzmir, Gaziantep, Aydın, Bursa, Mersin, Trabzon, Adana, Kocaeli, Sakarya, Çankırı, Edirne, Hatay, Kütahya, Mardin ve Tekirdağ sanayi merkezleri olan ya da tarımsal üretim veya inşa faaliyetlerinin yoğunlaştığı şehirlerde meydana geldi.

• İş cinayetlerinde ölenlerin 16’sı kadın işçiydi. Ölen kadınların sekizi tarım, biri madencilik, biri ticaret, biri büro, biri eğitim, biri metal, biri taşımacılık, biri depo ve biri genel işler işkollarında çalışıyordu.

• Mart ayında en az 15 göçmen işçi (dokuzu Suriyeli, ikisi Afganistanlı, biri Gürcistanlı, biri İranlı, biri Kazakistanlı, biri Mısırlı) hayatını kaybetti: Yıllık iş cinayetlerine baktığımızda oran olarak iki katı göçmen işçi ölümü demek bu. Göçmen işçilerin altısı tarım, üçü inşaat, ikisi taşımacılık, ikisi genel işler, biri tekstil ve biri metal işkollarında çalışıyordu.

• Ölen işçilerin en az 3’ü (yüzde 2,02) sendika üyesi, 145’i (yüzde 97,98) sendikasız. Sendikalı işçiler enerji ve metal işkollarında çalışıyordu. Ancak özellikle eğitim, iletişim, sağlık ve belediye işkollarında ölen işçiler içinde de sendikalı işçiler olabilir. Ancak herhangi bir açıklama olmadığı için işçilerin sendika üyesi olma bilgisini öğrenmekte zorlanıyoruz.

Mart ayında iş cinayetlerinin işkollarına göre dağılımı şöyle:

İnşaat, Yol işkolunda 26 işçi; Taşımacılık işkolunda 23 işçi; Tarım, Orman işkolunda 21 emekçi (10 işçi ve 11 çiftçi); Ticaret, Büro, Eğitim, Sinema işkolunda 17 işçi; Madencilik işkolunda 7 işçi; Metal işkolunda 6 işçi; Savunma, Güvenlik işkolunda 6 işçi; Belediye, Genel İşler işkolunda 6 işçi; Gıda, Şeker işkolunda 5 işçi; Sağlık, Sosyal Hizmetler işkolunda 4 işçi; Konaklama, Eğlence işkolunda 4 işçi; Petro-Kimya, Lastik işkolunda 3 işçi; Tekstil, Deri işkolunda 3 işçi; Enerji işkolunda 3 işçi; Gemi, Tersane, Deniz, Liman işkolunda 3 işçi; Ağaç, Kağıt işkolunda 2 işçi; Çimento, Toprak, Cam işkolunda 2 işçi; İletişim işkolunda 1 işçi; Basın, Gazetecilik işkolunda 1 işçi; Elimizdeki veriler ışığında çalıştığı işkolunu belirleyemediğimiz 5 işçi hayatını kaybetti…

Mart ayında iş cinayetlerinin nedenlerine göre dağılımı şöyle:

Trafik, Servis Kazası nedeniyle 36 işçi; Kalp Krizi, Beyin Kanaması nedeniyle 28 işçi; Yüksekten Düşme nedeniyle 25 işçi; Ezilme, Göçük nedeniyle 19 işçi; Patlama, Yanma nedeniyle 8 işçi; İntihar nedeniyle 8 işçi; Şiddet nedeniyle 7 işçi; Elektrik Çarpması nedeniyle 5 işçi; Nesne Çarpması, Düşmesi nedeniyle 5 işçi; Zehirlenme, Boğulma nedeniyle 2 işçi; Diğer nedenlerden dolayı 5 işçi hayatını kaybetti…

Mart ayında iş cinayetlerinin yaş gruplarına göre dağılımı şöyle:

0-14 yaş arası 6 işçi,
15-17 yaş arası 2 işçi,
18-29 yaş arası 20 işçi,
30-49 yaş arası 65 işçi,
50-64 yaş arası 43 işçi,
65 yaş ve üstü 6 işçi,
Yaşını bilmediğimiz 6 işçi hayatını kaybetti…

Mart ayında Türkiye’nin 50 şehrinde ve yurtdışında üç ülkede (kısa vadeli çalışmak için gidilen veya Türkiye menşeili şirketlerde çalışan) iş cinayeti gerçekleştiğini tespit ettik:

22 ölüm İstanbul’da; 13 işçi Antalya’da; 8 ölüm İzmir’de; 7 ölüm Gaziantep’te; 5’er ölüm Aydın, Bursa, Mersin ve Trabzon’da; 4’er ölüm Adana, Kocaeli ve Sakarya’da; 3’er ölüm Çankırı, Edirne, Hatay, Kütahya, Mardin ve Tekirdağ’da; 2’şer ölüm Ankara, Balıkesir, Erzurum, Isparta, Karabük, Konya, Samsun, Uşak, Zonguldak, İran ve Katar’da; 1’er ölüm Adıyaman, Aksaray, Amasya, Bilecik, Bolu, Çorum, Denizli, Diyarbakır, Giresun, Kahramanmaraş, Karaman, Kars, Kayseri, Kırıkkale, Kırklareli, Malatya, Muğla, Nevşehir, Niğde, Ordu, Osmaniye, Şanlıurfa, Tunceli, Yalova, Yozgat ve Mısır’da meydana geldi…

2026 yılının Mart ayında iş cinayetlerinde hayatını kaybeden 148 işçiyi saygıyla anıyoruz…
Ozan Turhan, Fatih Tutkal, Cumhur Önbay, Bünyamin Beşe, Mustafa Çelik, Yasin Soylu, Vedat Koç, Hüseyin Tuzcu, Bahar Durmaz, Mehmet Alkan, Bayram Bostancı, Süleyman Biçer, Murat Kaya, Ali Kemal Helvacı, Yusuf Çelik, Kemal Kekeç, Yusuf El İsa, Şaban Özgezer, Mikail Aktaş, Nazım Erkut Yeşilyurt, Samet Cingöz, Mehmet Kaymaz, Erol Çetinkaya, Halil Kaplan, Ali Avcı, Erkan Eray Ceyhan, Emrah Karaaslan, Serhat Ekinci, Mücahit Kurtuluş, Mustafa Deveci, Yakup Çapan, Tolga Pala, Nagihan Karadeniz, Mehmet Şahintaş, Sinan Duran, Adil Karaca, Mustafa Kanat, Fatma Nur Çelik, Dilan Karaman, Coşkun Seçim, Mehmet Yakup Kirişçi, Kerem Şengün, Nami Yaylak, Mahmut Arata, Tuncay Gür, Ayşe Çimenkaya, Atakan Asar, Mehmet Duran, Engin Er, Ahmad Hassan, Murat Çınardağ, Ferhat Balk, H.Ö., Turan Yıldız, Mustafa Şeker, Abdullah Gün, Ejder Yıldırım, Nusrettin Avunan, Mehmet Can Aydoğan, Hacı İldeniz, Ayhan Keleş, Şaban Yılmaz, Sıddık Andaç, Serdal Güven, Celal Acar, Yusuf Gençtürk, İsmet Çatal, Caner Şehit, Mevlüt Tuzcu, Muhammed Arvani, İbrahim Çağında, Selçuk Aydın, Afif Değirmencioğlu, İbrahim Kıral, Eren Aydın, Arif İsmailov, Veli Bucak, Beşir Onar, Saim Kurt, Vedat Büyük, Adem Çelikoğlu, Abdullah Karaçoban, Vakhtang Mskhaladze, Ramazan Yılmaz, Yüksel Yeter, Mustafa Canik, Baran Acar, S.C., Zafer Ercüment Pınar, Şahin İşgören, Hüseyin Fırat, Engin Gökhan, Taşkın Çalışkan, Deniz Örer, Emrah Atak, M.Ç., M.A., Faruk Çolak, Mehmet Akbaş, Ünsal Demirci, Gülcan Uslu, Şükür Erbay, Hayrettin Kayahan Tangör, Recep Sağıroğlu, Cüneyt Ülker, Hüseyin Burak Kılıç, Seyit Nuri İlgen, Seyfettin Gökalp, Orhan Kaynak, Mustafa Aydın, Emin Durmaz, Serkan Ünal, İsmail Enes Can, Süleyman Cemre Kahraman, Harun Dilli, Niyaz Muhammed Eskandari, Farız Varlık, Kıvanç Özsoy, Abdulbaki Altıngezen, Figen Karakayacı, Recep Berkan Hodlioğlu, İbrahim Batmaz, Volkan Köksal, Yusuf Ayyıldız, Ahmet Güneş, Leyle Elali, Muna Ahmed, Fatma Ahmed, Hayat Ahmed, Iman Ahmed, Mahmud Ahmed, Medine Yavuz, Mehmet Dönmez, Hasan Deniz, Nail Biçer, Ali Telli, Erol Durdurmuş, Mustafa Çoklu, Hasan Şen, Mustafa Doğan, Hayati Şahin, Ali Altın, Mehmet Evran, Mustafa Ünal, Fadime Eren, Hatice Oflaz ve ismini öğrenemediğimiz iki işçi…