Kadınların en fazla iş kazası yaşadığı il Bursa

TMMOB Makina Mühendisleri Odası’nın (MMO), İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Haftası kapsamında hazırladığı rapor açıklandı. Raporda, sıklıkla duymaya alıştığımız iş kazalarına ilişkin çarpıcı tesbit ve değerlendirmeler yer aldı. Araştırmada kadın işçilerin en fazla iş kazasına maruz kaldığı ilin Bursa olduğu ortaya çıktı.TMMOB Makina Mühendisleri Odası Bursa Şubesi Başkanı İbrahim Mart, Şube Yönetim Kurulu Üyeleri ile birlikte Oda’nın Konferans Salonu’nda düzenlediği basın toplantısında İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Raporu’nu kamuoyuyla paylaştı. İşçi sağlığı ve güvenliğine ilişkin mevzuatı sermaye çıkarları ile neoliberal politikaların belirlediğine dikkat çeken Mart, sermayenin azami kâr hırsı ve emek aleyhine politikalarının işçi güvenliği için tehdit olduğunu belirtti.
 
Mevcut yasa ve yaklaşımlarla iş kazalarının önlenemeyeceğini dile getiren Mart, “Neoliberal serbestleştirme, özelleştirme, sendikasızlaştırma, taşeronlaştırma, esnek istihdam politikaları, çalışma koşullarının ağır oluşu, kadın, genç, çocuk emeği sömürüsü ve kayıtdışı istihdam, iş kazaları ve meslek hastalıklarının artmasına neden olmaktadır” dedi.
 
YASA DEFALARCA DEĞİŞTİ, KAZALAR HIZ KESMEDİ
 
Geçtiğimiz birkaç yıl içinde toplu ölümlerin yaşandığı iş kazalarının ardından 2012 yılında 6331 Sayılı İş Sağlığı Güvenliği Yasası’nın çıkarıldığını belirten İbrahim Mart, “Yasanın gündemde olduğu dönemde, ‘iş kazaları ve meslek hastalıklarının bu yasa ile önlenemeyeceğini’ söyledik, nitekim öyle oldu. Zaten Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı da kamuoyunu yatıştırmak için yasal düzenleme yapmıştı ve yasanın üzerinden 2 yıl bile geçmemiş olmasına rağmen defalarca değiştirildi. İş Güvenliği Uzmanlığı, hekimliği ve diğer sağlık personeline ilişkin yönetmelikler defalarca değiştirildi. Ancak kazalar hız kesmeden devam etmektedir” ifadelerine yer verdi.
Mühendislik ve hekimlik dışlandığını, Bakanlık kadroları ve işverenlerin kayırıldığını dile getiren İbrahim Mart, işçi sağlığı ve iş güvenliğinin tıp ve mühendislik bilimleri ile bağıntılı çok-bilimli bir konu olduğunu ancak bu bilimlerin katkılarının engellendiğini ifade etti.
 
YASA ÇALIŞANI DEĞİL, İŞVERENİN ÇIKARINI KORUMAYA YÖNELİK
 
Yasanın, işçi sağlığını korumayı işverenden çok uzmana, hekime yüklediğini, iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ve diğer sağlık personelinin vereceği hizmet süresinin de, sürekli olarak azaltıldığına işaret eden Mart, “Zira amaç, iş kazalarını ve meslek hastalıklarını önlemek değil, uzmanın, hekimin, diğer sağlık personelinin işyerlerine maliyetini azaltmaktır. Uzmanın, hekimin, diğer sağlık personelinin ayda 8 dakika, 12 dakika, 16 dakika görev yaptığı işyerlerinde iş kazaları ve meslek hastalıklarının azalmasını beklemek saf dillik olur. Yasanın yayımlanmasından bu yana yapılan tüm düzenlemeler, çalışanların sağlığını korumaya yönelik değil, işverenlerin çıkarlarını korumaya yöneliktir. Nitekim önce yasanın yürürlük tarihi ötelenmiş, ardından yapılan tüm düzenlemelerde uzman ve hekim ücretinin düşürülmesi gözetilmiştir” dedi.

MMO Şube Başkanı Mart’ın açıkladığı İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Raporu’nda yer alan diğer tesbit ve değerlendirmeler şöyle:
 
“Yasa ile işyeri hekimi, mühendis, teknik eleman ve diğer sağlık personeline verilecek eğitim hizmetleri, dışarıdan satın alma yoluyla, ticari danışmanlık hizmetlerine dönüştürülmüştür. İş güvenliği mühendisliği ile teknisyenlik, ‘iş güvenliği uzmanlığı’ altında bir tutulmuş; özel öğretim kurumlarına yetki tanınmasıyla mühendislik meslek örgütlerinin fonksiyonu dışlanmış, Bakanlık kadroları kayırılmıştır. Bir uzmanın birden çok işyerinde danışmanlık hizmeti vermesi yoluyla ‘tam zamanlı iş güvenliği mühendisliği’ dışlanmış, uzmanlar yanlarında ücretli olarak çalıştıkları işverene bağımlı kılınmış; iş kazalarında işverenlerin sorumluluğu ortadan kaldırılmış, işverenlere ‘iş sağlığı ve güvenliği uzmanı’ olma olanağı tanınmıştır.
 
Yasadan sonra, yüzlerce eğitim kurumu, 1.500'ün üzerinde Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimi (OSGB) kurulmuş fakat sonradan yapılan düzenlemeler sonucu, eğitim kurumları ve OSGB’ler kapanmaya başlamış, ülkemiz eğitim kurumu ve OSGB çöplüğüne dönüşmüştür.
 
Çalışma yaşamı ve işçi sağlığı ve iş güvenliği ile ilgili tüm mevzuat düzenlemeleri, bu alanla ilgili emek ve meslek örgütlerinin önerileri dikkate alınarak yapılmadığı müddetçe, son yıllarda görüldüğü gibi mevcut sorunlar, olaylar ve acılar, ne yazık ki artacaktır.”
 
MMO Şube Başkanı Mart’ın açıkladığı iş kazalarına ilişkin bazı veriler şöyle:
 
KADINLARIN EN FAZLA İŞ KAZASINA MARUZ KALDIĞI İL BURSA!
 
Kadınların en fazla iş kazasına maruz kaldığı iller sıralamasında Bursa (1.186 iş kazası) ile ilk sırada. Bursa’yı; İstanbul (880 iş kazası), İzmir (522 iş kazası), Tekirdağ (475 iş kazası), Manisa (426 iş kazası), Denizli (344 iş kazası), Antalya (273 iş kazası), Balıkesir (165 iş kazası), Kocaeli (156 iş kazası) izlemektedir. Bu 9 ilde iş kazaslarına maruz kalan kadın çalışanlar (4.427), kadınların maruz kaldığı toplam iş kazası sayısının (5.781) yüzde 76.57’sini oluşturuyor.
 
EN FAZLA İŞ KAZASI YAŞANAN 3. İL
 
74.871 İş kazasının 56.414’ü (yüzde 75.34’ü) 1.000’in üzerinde en fazla iş kazası yaşanan 13 ilde oluyor. Bu iller sırayla İstanbul, İzmir, Bursa, Manisa, Zonguldak, Tekirdağ, Kocaeli, Ankara, Denizli, Kayseri, Adana, Antalya ve Kütahya’dır. En fazla iş kazası sanayi yoğunluğu olan illerde yaşanıyor.
 
İŞ KAZALARI SONUCU ÖLÜMLERİN EN FAZLA OLDUĞU 4. İL
 
İş kazaları sonucu ölümlerin en fazla olduğu 17 il sırayla, İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa, Gaziantep, Konya, Kocaeli, Adana, Hatay, Manisa, Antalya, Erzurum, Zonguldak, Mersin, Elazığ, Kayseri ve Tekirdağ.
 
TÜRKİYE ÖLÜMLÜ İŞ KAZALARINDA AVRUPA’DA BİRİNCİ!
 
2013 verileri SGK tarafından henüz açıklanmamıştır. Ancak İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi (İSİGM) verilerine göre, 2013’te en fazla 1.235 işçi iş kazası ve meslek hastalığı sonucu yaşamını yitirdi. Yine İSİGM verilerine göre, 2014’ün ilk üç ayında en az 276 işçi öldü.
 
Son yıllarda iş kazaları sonucu toplu ölümler artmaktadır. Türkiye 100 bin çalışan başına ölümlü iş kazalarında Avrupa’da birinci, dünyada üçüncü sırada.