HDP'den Maden Kanunu teklifi

2077 Okunma
29.05.2014
A+
A-

HDP'nin sunduğu Maden Kanunu'nda değişiklik teklifine göre, madenlerde dışarıdan hizmet alımı, taşeron sistemi ve rödovans sistemi yasaklanıyor. Teklifle, işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda emek ve meslek örgütleri ile işçilere karar alma hakkı tanınırken, madenler nedeniyle doğal ve kültürel alanların tahrip edilmesinin de önüne geçiliyor.

HDP Grup Başkanvekili ve Bingöl Milletvekili İdris Baluken, Maden Kanunu'nda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi sundu.

Baluken, TBMM Başkanlığı'na sunduğu kanun teklifinin gerekçesinde, Soma katliamını hatırlatarak, İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi'nin "Burada çok açık suçlu özelleştirme politikaları, rödovans sistemi ve güvencesizleştirme politikalarının olduğu" yönünde açıklama yaptığını aktardı.

Baluken, "Ağır ve tehlikeli işlerin başında gelen madenlerde iş kanununda belirtilen işçi sağlığı ve iş güvenliğine ek olarak tedbirlerin maden kanununda da bulunması ve bu konuda madenler ile doğrudan sorumlu bakanlık olan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının da sorumlu olması elzemdir" dedi.

İşçi sağlığı ve iş güvenliği konusunun insan merkezli olması gerektiğini, alınacak önlemler konusunda yaklaşımdaki disiplin ve yapılacak yatırımların önemli olduğunu ifade eden Baluken, Maden Mühendisleri Odası'nın "Yeraltı madenciliği; işletme yönteminden-tahkimat sistemine, havalandırmadan-kazı teknolojisine, nakliyatından-yıkanmasına, personel istihdamından-eğitimine ve fizibilite etüdünden-yatırımına kadar bir bütün olarak düşünülmesi" tespitini aktardı.

Baluken, "Özelleştirme politikaları, rödovans sistemi ve güvencesizleştirme politikalarının yarattığı en büyük zafiyet daha fazla kar için 'İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği'nin tali plana atılmasıdır" dedi, madenlerin özel sektöre devrinden sonra iş kazalarında artış yaşandığını vurguladı.

DOĞAL, KÜLTÜREL ALANLAR MADENCİLİK FAALİYETİNE KARŞI KORUNUYOR

Baluken'in sunduğu 11 maddelik Maden Kanununda Değişiklik Hakkında Kanun Teklifi ile tarihi, kültürel ve ekolojik tahribatı önlemek amacıyla, Kanunun ek 1. maddesinin son fıkrası şöyle değiştiriliyor:

"Kömür havzalarındaki imtiyaz alanının Bakanlar Kurulu kararıyla küçültülmesi sonucu serbest kalan alanlar, hiçbir şekilde ruhsatlandırılmaz ve işletmeye açılamaz. Her türlü doğal sit alanı, orman, akarsu gibi alanlardaki maden çalışmaları ÇED uygulamasına tabi tutulmak zorundadır. Bu alanlarda acele kamulaştırma ve kamu yararı yaklaşımları uygulanamaz."

TAŞERONLUK, RÖDÖVANS KALDIRILIYOR

Teklifte, kanunun ek 7. maddesi ise şöyle değiştiriliyor: "Madenlerde, hiçbir surette dışarıdan hizmet alımı, taşeron sistemi ya da rödövans sistemiyle taşeron çalıştırma yapılamaz, kadrosuz işçi çalıştırılamaz. Bu Kanun yürürlüğe girdiği günden sonra 3 ay içinde gerekli düzenlemeler yapılır."

MADENCİLERİN REFAH DÜZEYİ YÜKSELTİLİYOR

Teklifle kanuna "Madencilik işkolundaki çalışanların, fiziksel, zihinsel ve sosyal refahlarının mümkün olan en yüksek düzeye çıkarılması, çalışma koşullarından kaynaklanan sağlık sorunlarının önlenmesi, işçilerin işleriyle ilgili oluşabilecek sağlığa zararlı risklerden korunmaları, işçilerin fiziksel ve biyolojik yapılarına uygun mesleki ortamlarda çalıştırılmaları devletin yükümlülüğü altındadır" ve "Bakanlık, madenlerde çalışanlar için özgürlüğün, eşitliğin, güvenliğin ve insani koşulların sağlandığı bir ortamda insan onuruna yakışır, üretken iş edinme olanaklarını sağlar" maddeleri ekleniyor.

MESLEK ODALARI VE SENDİKALAR DA KATILIYOR

Kanuna yapılan diğer ek maddeler ise şöyle:

"Bakanlıkça madenlere ilişkin oluşturulmuş ve oluşturulmakta olan işçi sağlığı ve iş güvenliğine yönelik standartların ve ilgili mevzuatın belirlenmesi ve düzenlenmesi işçilerin ve ilgili sendikaların, meslek odalarının ve üniversitelerin katılımı sağlanarak yapılır."

KURUL MADEN FAALİYETİNİ DURDURABİLİR

"Tüm maden sahalarında, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı iş müfettişlerinin, işçilerin, ilgili sendikaların, ilgili meslek odaları ile birliklerinin ve üniversitelerin eşit sayıda temsil edildiği iş kazaları ve meslek hastalıkları süreçlerini ve işçi sağlığı ve iş güvenliği uygulama düzeylerini izleyip değerlendirecek ve gerekli düzenlemelerin yapılmasını sağlayacak 'İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği İzleme ve Değerlendirme Kurulu' oluşturulur. İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği İzleme ve Değerlendirme Kurulunun maden işletmelerindeki izleme, inceleme ve denetimlerine ilgili işletmedeki işyeri, işçi sağlığı ve iş güvenliği temsilcisi de katılır. Bu Kurul; izleme, inceleme ve denetimlerinde işçi sağlığı ve iş güvenliği açısından riskler oluşturacak durumları tespit etmesi halinde gerekli düzenlemeler yapılıncaya kadar işletmedeki tüm faaliyetlerin durdurulmasına karar verebilir."

Kanun teklifi ile aynı zamanda, işçilerin eğitim yükümlülüğü Çalışma Bakanlığı'na veriliyor. "İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği İzleme ve Değerlendirme Kurulu"na da eğitimleri izleme yetkisi tanınıyor.

Kanun teklifi ile madenlerdeki güvenlik, sağlık, denetim ve alınacak önlemler konusunda işçi ve işçi temsilcilerinin karar alma mekanizmalarına katılması garanti altına alınıyor. Ancak bu kararlardan kaynaklı işçiler, mali, idari ve hukuki yaptırımla karşı karşıya bırakılamayacağı da güvenceye alınıyor.

Etha