(3) Meclis'in Soma raporundan sermayeye teşvik çıkacak

301 işçinin öldürüldüğü Soma maden faciasını soruşturmak üzere kurulan TBMM Soma Araştırma Komisyonu, raporunu tamamlamak üzere.

Taslağa komisyon üyesi milletvekilleri önerilerini sunduktan sonra son şekli verilecek ve Meclis Başkanlığı'na sunulacak.

KOMİSYON NİÇİN KURULDU?
Madencilik sektörüne ve sektörün sorunlarına ilişkin ayrıntılı teknik bilgilerin yer aldığı taslak raporun tespit ve öneriler bölümünde, "Meclis Araştırma Komisyonu'nun amacı, birim ya da kuruluşları suçlamak değil, sorunları tespit ederek öneriler geliştirmektir" ifadesi dikkat çekiyor.

Taslak raporda, denetimlerin daha çok hukuksal boyutta kaldığı, performans ve yerindelik denetiminin yapılmadığı belirtildi, işverenin maliyetleri azaltmak için iş sağlığı ve güvenliği yatırımlarını yeterli seviyede yapmadığı vurgulandı.

Soma'da faaliyet gösteren maden ocaklarında taşeron çalışma sisteminin bir biçimi olan "dayıbaşılığın" yaygın olduğu kaydedilen taslak raporda, maden ocaklarındaki fazla üretime dikkat çekildi.

Meclis Soma Araştırma Komisyonu, madencilik politikasının yeniden yapılandırılması için şu önerilerde bulundu: "Madencilik sektörünün devlet hakkı, Özel İdare payı, harçlar, teminatlar gibi yükümlülükler azaltılmalıdır.

Madencilik sektörü, üzerindeki vergi oranları daha makul seviyeye indirilmelidir.

Madenciliği Teşvik, Destekleme Ve Kredi Komisyonu daha işler ve verimli hale getirilmelidir.

Madencilik alt yapı tesisleri için devlet desteği sağlanmalıdır."

Taslak raporda "kamuya ait maden işletmelerinde taşeronluk sistemi ivedilikle kaldırılması" da istendi.

TERMİK SANTRAL KURULUMUNU ÖZENDİRMEK
Komisyonun taslak raporunda en dikkat çeken öneri ise; özel sektör madenciliğini özendirmek için termik santrallerin kurulmasının özendirilmesi oldu.

Ayrıca, "madencilik sektörünün özellikle düşük faiz ve uzun vadeli kredilerle olmak üzere desteklenmesi" önerisi yer aldı.

Komisyonun taslak raporunda iş sağlığı ve güvenliği yatırımları için de patronlara düşük faizli ve uzun vadeli kredi imkanın tanınması istendi.

Komisyon, "Kömür İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası'nın çıkarılması", "maden iş yerinde en az bir iş güvenliği uzmanının tam zamanlı olarak çalıştırılması", "denetim elemanlarının maaşlarının işveren tarafından ödenmemesi hususunda düzenleme yapılması", "işveren tarafından madende çalışanlara hayat sigortası yapılması", "sendikaların iş sağlığı ve güvenliği uygulamaları konusundaki etkinliğinin güçlendirilmesi" önerilerinde bulundu.

İdari para cezalarının caydırıcı şekilde belirlenmesi ve uygulanması önerisinin yer aldığı taslak raporda, rödovans sistemi ile ilgili olarak şu öneri yer aldı: "Rödovans sisteminin tamamen kaldırılarak maden sahalarında sadece ruhsat sahibinin çalışabileceği bir yasal düzenleme yapılmalı ya da rödovansın Maden Kanunu ile ilişkisinin kurularak bu alandaki yasal boşluğun doldurulması amacı ile mevcut sistemin revize edilmesi gerekmektedir."